در طراحی و اجرای ویلا یا خانه در شمال کشور، یکی از تصمیمهای کلیدی که نقش مهمی در دوام، زیبایی و بهرهوری ساختمان دارد، انتخاب نوع بام است. انتخاب میان اجرای بام شیروانی یا مسطح در شمال کشور نهتنها بر هزینه و شکل نهایی پروژه تأثیر دارد، بلکه عملکرد سازه در برابر رطوبت، باران، برف و شرایط اقلیمی خاص منطقه را نیز تعیین میکند.
گروه فنی مهندسی مالکی با سالها تجربه در اجرای پروژههای ساختمانی در استان گیلان و مازندران، به خوبی با چالشها و نیازهای خاص این مناطق آشناست و در این مقاله به بررسی تخصصی این موضوع میپردازد.
معرفی و مقایسه اجرای بام شیروانی یا مسطح در شمال کشور
بام شیروانی چیست؟
بام شیروانی نوعی سقف با شیب زیاد است که معمولاً با پوششهایی مانند سفال، شینگل، آندولین یا ورقهای فلزی اجرا میشود. این نوع بام بهگونهای طراحی شده که بارش باران و برف بهسرعت از سطح سقف به زمین یا آبرو هدایت شود و مانعی برای نفوذ رطوبت به سازه ایجاد کند.
مزایای بام شیروانی در شمال کشور
- تخلیه سریع آب باران
- جلوگیری از تجمع برف
- دوام بالا
- هماهنگی با معماری منطقهای
معایب بام شیروانی
- محدودیت در استفاده از فضای پشتبام
- هزینه ساخت بالاتر
- دسترسی سختتر برای تعمیرات
بام مسطح یا بام تهرانی چیست؟
بام مسطح، که با نام بام تهرانی نیز شناخته میشود، نوعی سقف با شیب بسیار کم است. این نوع بام معمولاً با مصالحی مانند بتن و لایههای عایق (نظیر قیر و گونی یا ایزوگام) پوشانده میشود. بامهای مسطح بیشتر در مناطق خشک و مرکزی ایران کاربرد دارند، اما در برخی پروژههای ساختمانی در مناطق شمالی کشور نیز مورد استفاده قرار میگیرند.
مزایای بام مسطح
- استفادهٔ بهینه از فضای پشتبام
- ظاهر مدرن و هماهنگ با سبکهای معماری معاصر
- اجرای سادهتر و سرعت بالاتر در ساخت
معایب بام مسطح در مناطق مرطوب (شمال کشور)
- احتمال بالای تجمع آب باران
- نیاز بیشتر به عایقکاری و نگهداری منظم
اگر بهدنبال اجرای دقیق و قابل اعتماد در پروژهی ساختمانی هستید،
گام اول یک گفتوگوی فنی درست است.
پوشش مناسب کف بام مسطح در گیلان
برای استفاده ایمن و طولانیمدت از بام مسطح در گیلان، انتخاب پوشش مناسب کف بسیار مهم است. در ادامه به برخی از بهترین گزینهها اشاره میکنیم:
۱. ایزوگام دولایه تقویتشده
پوششی مقاوم در برابر رطوبت، قابل اجرا روی بتن صاف. ایزوگام باید با شیببندی اصولی همراه باشد تا از جمع شدن آب جلوگیری شود.
۲. عایق پلیمری نانو
جدیدترین روش برای عایقکاری بام، استفاده از پوششهای نانویی است که با قلممو یا اسپری اجرا میشوند. این پوششها سبک، انعطافپذیر و مقاوم در برابر رطوبت هستند.
۳. سنگ یا سرامیک ضدلغزش روی پوسته عایق
برای بامهای قابل استفاده مانند روف گاردن، میتوان روی عایق، سنگ یا سرامیک ضدلغزش با ملات یا چسب مخصوص نصب کرد. این روش هم دوام بیشتری دارد و هم زیبایی ظاهری به بام میبخشد.
۴. چوب ترمو یا چوب پلاست در کف بام
برای زیبایی و حس طبیعی، کفپوش چوبی (مانند ترمووود) روی شبکه فلزی یا چوبی اجرا میشود، البته باید با فاصله از سطح عایق باشد تا آب جمع نشود.
استفاده از فضای زیر شیروانی در گیلان
یکی از بزرگترین مزایای سقف شیروانی، امکان استفاده از فضای زیر آن است. این فضا بسته به شیب سقف، ارتفاع و نورگیری میتواند به شکلهای مختلفی بهرهبرداری شود:
۱. بهارخواب (فضای نیمهمسکونی)
بهارخواب فضایی بدون گرمایش دائمی است که معمولاً برای استراحت عصرگاهی، مطالعه یا چاینوشی استفاده میشود. این فضا در بالاترین قسمت ویلا با پنجرههای کوچک و نور طبیعی طراحی میشود و حس آرامش خاصی دارد.
۲. اتاق زیر شیروانی (اتاق خواب یا انباری)
اگر شیب سقف زیاد باشد، فضای زیر شیروانی میتواند به اتاق خواب، اتاق مهمان یا حتی دفتر کار خانگی تبدیل شود. پنجره سقفی (سقف بازشو یا پنجره داکت) هم برای تأمین نور طبیعی بسیار مناسب است.
۳. استفاده به عنوان انبار
در خانههایی که سقف شیروانی کمارتفاع دارند، این فضا معمولاً بهعنوان انباری سبک برای وسایل فصلی استفاده میشود
مقایسه کلی بام شیروانی و بام مسطح در شمال کشور
| ویژگیها | بام شیروانی | بام مسطح (تهرانی) |
| مقاومت در برابر باران | بسیار بالا | متوسط، وابسته به اجرای عایقکاری |
| زیبایی ظاهری | سنتی، هماهنگ با طبیعت شمال | مدرن، مناسب ویلاهای جدید |
| هزینه اجرا | بیشتر | کمتر |
| استفاده از فضا | محدود | قابل استفاده |
| نگهداری و تعمیرات | دشوارتر | آسانتر |
| عمر مفید | بیشتر | کمتر |
مقالات مرتبط
نتیجهگیری
در طراحی ویلا در گیلان، انتخاب بین بام شیروانی و بام مسطح بستگی به هدف کاربری، بودجه، سلیقه و سبک معماری دارد. بام شیروانی به دلیل سازگاری بالا با بارندگی و امکان استفاده از فضای زیر سقف، انتخابی مناسبتر برای شرایط شمال کشور است. از سوی دیگر، بام مسطح نیز با عایقبندی صحیح و پوشش مناسب، میتواند به عنوان یک فضای سبز کاربردی در بالاترین نقطه ساختمان مورد استفاده قرار گیرد.
برای اجرای اصولی هر دو نوع بام، پیشنهاد میشود با تیمی متخصص مانند گروه مهندس مسعود مالکی همکاری کنید تا هم طراحی زیبا و هم دوام ساختار در اقلیم گیلان تضمین شود.
سوالات متداول
بله، اما نیاز به اجرای دقیق شیببندی و عایقکاری چندلایه دارد
بام شیروانی بهدلیل هماهنگی با اقلیم پرباران شمال، گزینهای مطمئنتر است.
بله، اما نیاز به نگهداری منظم دارد.
معمولاً بام شیروانی هزینه بیشتری دارد
بله، این گروه تجربه اجرای هر دو نوع بام را دارد.
